Page 48 - Уйбаан Бахсылыырап. Сэрии кэмин оҕолоро - эйэлээх олох уустара
P. 48
2008 с. кулун тутар ый бүтүүтэ үөлээннээхтэрин, аймахтарын ыҥыран 80
сааһын сэмэйдик бэлиэтээн аһарбыта. Онно көрдөххө сэрии саҕана тыылга
кинилэри кытга үлэлээбит дьон төрүт тарбахха баттанар ахсааннаахтара хаал-
быт этэ. Ийэбит Варвара Макаровна ити сыл алтынньы 26 күнүгэр эмискэ
ыалдьан биһиги кэккэбититтэн туораан барыбытын да соһуппута, хомоппу-
та. Ол эрээри кини туһунан сылаас, истиҥ өйдөбүл биһиги аймах баарбыт
тухары сүтүө суоҕа!
Ийэбит Варвара Макаровна сүрдээх ыраас, түргэн туттунуулаах, дьиэ ис-
тас үлэтиттэн туохтан да толлон турбат үлэһит этэ. Бэл 75 сааһыгар диэри
бэйэтэ сүөһүлээх, кууруссалаах олорбута. Кини астыыр аһа ураты минньигэс
буоларын, билигин дьэ кэлэн саныыбыт, суохтуубут. Ол үлэлии-хамсыы, ас
астыы эбэтэр иистэнэ олорон былыр буолбут араас түбэлтэлэри, көрдөөх
түгэннэри киһи эрэ истэ олоруох курдук уустаан-ураннаан кэпсиирэ. Ийэбит
кыра эрдэхпититтэн оскуолаҕа оччолорго хайаан да ирдэнэр үөрэх кэмигэр
кэтэр форма таҥаспытын бэйэтэ тигэрэ. Кэлин сиэннэригэр ис-тас таҥаста-
ры, унтуулары олус тупсаҕай, сиэдэрэй гына тигитэлээн кэтэрдэр буолбута.
Ол курдук 80 сааһыгар диэри холкутук иистэнэ сылдьыбыта. Ийэбит Варвара
Макаровна ыкса ыалларын кытта сүрдээх чугас сыһыаннааҕа. Бэйэтэ дьиэ-
титтэн-уотуттан ыраата, өр буола барарын сөбүлээбэт үгэстээҕэ. Ийэбит ба-
рахсан биһиги ыал чахчы тулхадыйбат тулааһына, эргийэр киинэ киһи этэ.
Ол да иһин аҕабытынаан биэс уонтан тахса сылы быһа ыал буолан ньир-
бааччы, эйэ дэмнээхтик олордохторо. Ийэбит, төрөппүт ийэтин Акулина Гав-
рильевнаны уонна эдьиийбитин Матрена Кирилловнаны 90 саастарын туо-
лан, күн сириттэн күрэниэхтэригэр диэри кыра оҕолуу бүөбэйдээн көрөн-
истэн көмүс уҥуохтарын көтөхсүбүтэ.
Биһиги ийэбитин Варвара Макаровнаны куруук күлэ-үөрэ, тугу эмэ
түбүгүрэ сылдьар курдук өйдүүбүт. Үс оҕотун кыраларыгар сүтэрбит киһи
диэтэххэ, олус күүстээх, кытаанах санаалаах эбит. Кыыс оҕо хайаан да үчүгэй
хаһаайка буолуохтаах диэн бигэ өйдөбүллээҕэ. Биһиги ыал-күүс буоламмыт
сиэннэр кэлэн истэхтэрин аайы туох да наһаа үөрэрэ, бэйэтэ төрөппүт киһи
курдук тэбис-тэҥҥэ көрүөн-истиэн баҕарара. Биһиэхэ оҕолорбутун кырала-
рыттан кыһаллан көрөрбүтүгэр-истэрбитигэр, төрүт аспытынан тото-хана
аһатарбытыгар үөрэтэрэ, сүбэлиирэ. Ийэбит сүбэлээбитэ, үөрэппитэ били-
гин санаатахха олус да үгүс эбит. Ийэбит, эбэбит Варвара Макаровна сылаас
мичээрэ, сэмэй, холку майгыта билигин да биһигини арыаллыы сылдьарга
дылы!
Биһиги, Кычкиннар аймах, сэрии сылларыгар тыылга уонна кэлин эйэ-
лээх кэмҥэ олох уйгулаах буоларын туһугар бэйэлэрин кыахтарынан үлэлээ-
бит-хамсаабыт аҕабытын Н.Н.Кычкины, ийэбитин В.М. Охлопкованы, эйэ-
ҕэс майгылаах эһэбитин, эдэрдии эрчимнээх эбэбитин куруук өйдүү-саныы
сылдьабыт, кинилэринэн киэн туттабыт!
Николай, Варвара Кычкиннар оҕолоро, сиэннэрэ
Кэптэни, 2012 с.
ДЬОҤҤО-СЭРГЭҔЭ ЭЙЭЛЭЭХ ДЬОН ЭТИЛЭР
Биһиги хос эһэбит Охлопков Макар Дмитриевич сэрии сылларыгар “Ле-
нин” колхуоска сайынын от-мас үлэтигэр, кыһын түүлээх соноругар үлэлээ-
бит. Аҕабыт Борисов Егор Иванович 1942 с. бэс ыйын 15 күнүгэр аармыйаҕа
ыҥырыллан барарыгар мин түөрт эрэ саастаах кыысчаан эбиппин. Аҕабыт
барарын кытта хос эһэбит Макаар оҕонньор биһигини бэйэтигэр ылбыт.
44
