Page 233 - Сэрии кэмин оҕолоро 1 кинигэ
P. 233
КУРБҮҺАХ нэһилиэгэ
риэ». Өмүкэйгэ Владимиров Захар (Уһун Захар), Игнатьев Мэхээлэ (Аай оҕонньор)
кэргэннэрин кытта дьукаах олорбуппут.
Лэппиэскэбин дьэ мэһий да мэһий буоллум, онуоха бурдугум аҥаарын таҥаспынан
сиргэ сөрөөн түһэрбиппин. Ону хомуйа сатаабытым да, буор муоста буолан биллэ сыта-
ра. Ийэм эппитэ: «Лэппиэскэҕэ элбэх бурдук киирэр, онон аны хааһы оҥостон сиэхпит».
Онтон сарсыарда — хааһы, күнүс — хааһы, киэһэ хааһы буоллубут. Ийэм көхсүгэр ку-
тургуйа тахсыбыта, кыайан сыппат, таҥныбат да буолбута, онтон улаханнык ыалдьыбы-
та. Хата, Бурцев Иван, диспансер бырааһа, балыыһаҕа укпута. Миигин саҥаһым аахха
Долооҥҥо ыыппыттара. Онно кэлэн баран алдьархай улахан бэриинэлээх этим, онно
дьөлө түһэн сыттыгынан саптан киһи буолбутум. Оһох күнүс ким да суох буолан от-
туллубата. Шарина Шура диэн аймахпыт атыыһыт этэ, миэхэ кини американскай куу-
лунан ыстаан, ырбаахы тигэн биэрбитэ. Этэрбэспин аҥаардастыы кэтэр этим. Куллука,
кээнчэ, наскы диэн туох да суох этэ. Уһун Захар, Аай оҕонньор, Ньукулаас оҕонньор
буолан окко сууламмыт эти сиэтэллэрэ. Отунан угунньа оҥороллоро уонна куллука кур-
дук атахпын суулаан баран этэрбэспин кэтэрдэллэрэ. Көтөҕөн олорон аһаталлара: «Тоҕо
ытаатын' диэтэххэ, ээ суох харахпар от сыата киирдэ диэ», — дииллэрэ. Ардыгар икки
табыталбыттан тутан Ньукулаас оҕоннюр дьиэтигэр илдьэн миин иһэрдэллэрэ уонна
убайдарым Володя, Афоня, Гоша соннук төттөрү дьиэбэр илдьэллэрэ.
Аҕам бииргэ төрөөбүттэрэ ахсыа этилэр: 3 кыыс, 5 уол. Кыралара, ыарыһах буо-
лан, сэрии иннинэ өлбүт. 5 уол бэһиэн сэриигэ бэбиэскэ ылаллар. Саамай кыраларын
Сэмэни уот оттооччу диэн хааллараллар. Убайым Сэмэн сэрии саҕана «Революция»
холкуос бэрэссэдээтэлинэн үлэлээбитэ. Тырахтарыыс этэ, онон үксүн Төҥүлүгэ МТС-
ка тырахтарыыһынан үлэлээбитэ. Бэрэссэдээтэлэ общественнай нагрузка курдук этэ,
ол иһин Долооҥҥо ыйга биирдэ кэлэн түүнү быһа мунньахтыыра. Ыйдааҕы үлэлэрин
тыырсаллара, ылыллыбыт былааны Максимов Баһылай (большевик Баһылай), Сер-
гучев Лэгэнтэй (Дьабдьы) толортороллоро. Оҕолор сарсыарда ыһыы сиэмэтин ыраас-
тыырбыт, эбиэт кэнниттэн оҕолор оскуолаттан кэллэхтэринэ тыраахтарга мас эрбиир-
бит. Ыһыы сиэмэтигэр илиибитинэн бүтүн сиэмэни талар этибит, бу үлэни Тарабукин
Лэгэнтэй (Чөкчөй) дьиэтигэр оҥорорбут. Кини дьиэтэ сылаас, улахан остуоллаах, онно
төгүрүччү олорон үлэлиирбит.
Лэгэнтэй аанын кыайан аспат этим, сирэйим, кулгааҕым, илиим үллэн тахсыар диэ-
ри ааны тардыалыы сатыырым да, кыайан аспат этим. Ол иһин хаһыытыыр этим. Хата,
истэллэрэ. Эдьиийим Попова Катя (Каака) хотоҥҥо түүҥҥү харабыл этэ, кыһын биир-
гэ кыстыырбыт. Сэрии саҕана ыанньыксыт сүүрбэ ынахха, сүүрбэ борооскуга быаны
бэйэтэ хатар этэ. Сорох сүөһү соруйан маска үлтү аалан босхо барара. Онон түүн
хаста да эрийэн, үчүгэйдик сыппыттарын кэннэ абааһыттан куттанан, биэс оҕус турар
долборугар баран сытар этибит. Оҕустар сыабынан баайыллан турар этилэр. Халлаан
сырдыыта сыаптарын тыаһаппытынан туран кэлэллэрэ уонна биһигини үлтү салаан
уһугуннараллара. Саас кулун тутар ортотуттан муус устар ортотугар диэри Тарабукин
Лэгэнтэй мельницатыгар атынан эбэтэр оҕуһунан бурдук тартарар этибит. Биирбит
сиэтэр, иккиспит үүрэр. Биир чаас устата. Бу кэмҥэ Мэҥэ Хаҥалас бары нэһилиэк-
тэритгэн кэлэн бурдук тартарар этилэр. Онон Долоон тыатын саҕатыгар тиийэ бур-
дук тиэммит сыарҕалаах ат диэн, оҕус диэн буолара. Мин таайым Роман Никитич
Попов сэрии саҕана ЯЦЭС (якутская центральная электростанция) начальнига этэ.
Төрөөбүт Дьаҥхаадатыгар улахан өҥөлөөх киһи. Таайым списаниеҕа барбыт электро-
станцияны, радиоузелы Долооҥҥо таһаарбыта уонна Винокуров Мишаны ЯЦЭС кыр-
дьаҕас специалистарынан үөрэттэрэн станция да, радио да үлэлээбитэ. Мария Яков-
левна күн аайы ыйытар буолара: «Оҕолоор, Евсеич аһаабыта дуу, суоҕа дуу». Биһиги
станцияҕа тэбинэрбит. Миша дьиэтигэр суох буолар этэ. Станцияҕа киирдэхпитинэ,
түүрүллэн баран утуйа сытар буолара. Арай биирдэ тиийбиппит: станциялара буо-
лускай самовар курдук күлүмүрдээн олорор этэ. Оһохторун оттубуттар, биир улахан
баҕайы маҥан баттахтаах нуучча оҕонньоро турара. Миша үөрүү бөҕөнү үөрэн турара.
229

