Page 151 - Уйбаан Бахсылыырап. Сэрии кэмин оҕолоро - эйэлээх олох уустара

быталаан нэдиэлэҕэ сиир лэппиэскэм бурдугун суорунаҕа тардан, өйүө оҥостон
сүгэн барарым. Ол сылларга улахан да тымныылары аахсыбакка Ыччат диэн
сиртэн Чэриктэй былыргы оскуолата турбут сиригэр Малтахааҥҥа 7 биэрэс-
тэни сатыы сылдьарбыт. Үөһэ ахтыбытым курдук, Дүпсүҥҥэ үөрэнэр кэм-
митигэр интэринээккэ олорор оҕолор (үксүбүт тулаайахтар) сайын дьиэби-
тигэр барбакка интэринээт уонна оскуола дьиэлэрин өрөмүөнүгэр үлэлиир-
бит. Оскуоланы, интэринээти бэйэбит кырааскалыырбыт, оскуола дьиэтин
наһаа улахан түннүктэрин тууран ылан самааскалыырбыт, саҥалыы олордон
хайарбыт. Сайыҥҥы куйаас күннэргэ эмиэ атахпытынан бадарааны тэпсэн,
мэһийэн кирпииччэ бөҕөнү үктүүрбүт. Аны оскуола көлүнэр атыгар диэн
ааттаан, Ыччакка киирэн атах сыгынньах ууну кэһэ сылдьан от оттуурбут.
Дүпсүн 7 кылаастаах оскуолатыгар үөрэнэ сылдьан мин 1949 с. саас Ле-
нинскэй комсомол кэккэтигэр киирбитим. Комсомольскай билиэппин оройуон-
нааҕы комсомол кэмитиэтин сэкирэтээрэ Федор Игнатьевич Васильев туттар-
быта. Оччолорго комсомол кэккэтигэр киирии улахан чиэс уонна эппиэтинэс
этэ. Ол кэмтэн ыла олох хаамыытын кытта тэҥҥэ хардыылаан барбытым.
Онус кылааһы бүтэрэн баран үп-харчы өттүнэн көмөлөһөр киһим суох буолан
салгыы үөрэммэтэҕим. Оскуоланы биир сиидэс ырбаахылаах бүтэрбит оҕо
туох кыахтаах буолуохпунуй? Онон миэхэ үөрэх аана сабыллыбыта.
Инньэ гынан 1953 с. атырдьах ыйыттан 1955 с. балаҕан ыйын бүтүөр
диэри Найахы бөһүөлэгин сельскэй библиотекатыгар библиотекарынан үлэ-
лээбитим. Ити үлэлиир кэммэр Найахытааҕы маҥнайгы сүһүөх комсомоль-
скай тэрилтэ сэкирэтээринэн икки сыл үлэлээбитим. Биир түгэни умнубаттык
өйдүүбүн. Ахсынньы аам-даам тымныыта түһэн турара. Биһигини маҥнайгы
сүһүөх комсомольскай тэрилтэ сэкирэтээрдэрин хас да киһини, Дьокуускайга
обкомолга семинарга ыыппыттара. Оччолорго оройуоннааҕы комсомольскай
тэрилтэ сэкирэтээринэн В.В.Румянцев үлэлиирэ. Биһигини таһаҕас массыы-
натынан ыыппыттара, Василий Васильевич сарсыарда эрдэ кэлэн бэйэтинэн
атаарбыта. Таһаҕас массыынатын аһаҕас куусабар бэрт боростуой таҥастаах
кыргыггар салыбырас буола тоҥмуппут. Куоракка обкомол дьиэтигэр нэһиилэ
тиийбиппит, сорох кыргыттар тоҥоннор ытаспыттара. Оччотооҕу эдэр ыч-
чаттар ол курдук үлэҕэ бэриниилээх этибит. Ол сыллардаах комсомольскай
үлэм туһунан В.В.Румянцев ахтыы кинигэтигэр киллэрбит этэ.
Дүпсүҥҥэ МТС тэриллибитигэр (Найахыга, Балыктаах бөһүөлэгэр) 1955
с. уонна Мүрү МТС-гар 1958 с. счетовод-кассирынан үлэлээбитим. Дүпсүн
МТС-гар директорынан Семенов Яков Алексеевич, Мүрүгэ Федоров Васи-
лий Гаврильевич-Мундууска үлэлээбиттэрэ. Барахсаттар үтүөкэн, эйэҕэс май-
гылаах, билиилээх-көрүүлээх салайааччылар этилэр. Ити үлэлии сылдьан
биир да солкуобай итэҕэһи таһаарбатаҕым, биир да сэмэни-суҥханы ылба-
таҕым. Найахыга үлэлиир кэмнэрбэр уус-уран көрүүлэргэ, кэнсиэрдэргэ,
нэһилиэккэ ыытыллар бары араас тэрээһиннэргэ актыыбынайдык кытта-
рым. Ыччаттар, комсомолецтар “Кыһыл обуос” тэринэн фермаларга сотору-
сотору сылдьар этибит. Аан дойду балаһыанньатыгар, өрөспүүбүлүкэ үлэти-
гэр-хамнаһыгар лекциялары ааҕарбыт, бэсиэдэлэри оҥорорбут уонна хайаан
да кэнсиэр көрдөрөрбүт. Найахыга үлэлээбит кэмнэрбин эдэр сааһым кэрэ-
бэлиэ сылларынан ааҕабын. Найахы нэһилиэгин, Балыктаах бөһүөлэгин нэ-
һилиэнньэтэ үлэҕэ-хамнаска, самодеятельноска олус актыыбынай, эдэр ыч-
чаттара түмсүүлээх, бэрээдэктээх этилэр.
Найахы кэнниттэн Дүпсүн нэһилиэгэр кэлэммин нэһилиэк Сэбиэтин
сэкирэтээринэн барыта 26 сыл (1958-1985) үлэлээбитим. Ити сылларга, Дүпсүн
нэһилиэгэр 11 Сэбиэт бэрэссэдээтэлэ үлэлээн ааспыта. Солбуйар бэрэссэдэ-
этэллэринэн Бочкарев Илья Сергеевич, Шергин Захар Иванович хас да сыл
10*
147