Page 41 - Түөлбэҕэ олоҥхо эйгэтин олохсутуу соруктара, ньымалара

Хардааччы.'* олоихолорун туруорбуппут, дьон дьуулугэр таЬаарбыппыт. Улуустаа^ы „Олоихо
дойдутун о^отобун,. диэн олоихону толоруу куонкуруЬугар Батастаан Баатыр олоихонон Гран при
урдук аатын ылары ситиспиппит уонна ..Уелэн Хардааччы." олоихонон 3 миэстэ, 2-е
республикатаа^ы Васильевскай аа^ыыларга ..Ме^уруур Бе^е бухатыыр.” олоихону туруоран 3
миэстэни ылбыппыт.
Улэбин кэтээн керуубунэн маннык тумуктэргэ кэллим:
1. Олоихо тыла-еЬе биЬиэхэ эппитигэр-хааммытыгар ииэ сылдьар буолан 050 олоихо тылын
тургэнник билэр. ылынар.
2. О5О тыла сайдар. тылын саппааЬа байар.
3. О5О ейдуур, истэр дьо^ура куускэ сайдар.
4. Олоихо оруолларын о^олор бэйэлэрэ талаллара ордук, манна 050 бэйэтин кыа^а биллэр уонна
бэйэтэ талан ылбыт оруолун ба5аран туран оонньуур буолар.
5. Олоихону билэр 050 олоихо ИС тутулун ейдуур буолар, саха терут культурата итэ^элтэн.
сиэртэн-туомтан. угэстэртэн, утуе-меку, сырдык-хараиа, олох елуу еруттэрин эрдэттэн
араара, билэ улаатар.
6. 0Л0ИХ050 уЬуйуллубут о^олор тулуурдаах, киэи ке^устээх, санааларын лоп бааччы этэр
буолаллар.

Чемчуук саастаах о^олорго олоихону уорэтии уратылара
Готовцева Светлана Ивановна
Уус-Алдаи улууИуи Баатсщайдасщы « Куичээн» о^о уИуйааиыи
I
иитээччитэ, Д.М. Говоров аатынаи анал аат хаЬаайына
О^олор теЬе да тыа сиригэр саха дьонун ортотугар олордоллор ебугэбит туттубут
тэриллэрин, иЬиттэрин "Хомуостарын, су\ рэрин-кетерун уонна да атынын билбэттэр, биир эмэ
музейга керуехтэрин сеп. Олоихону интэриэНиргээбэттэр, сэиээрбэттэр.
Ол иЬин биЬиги о^ону кыра сааЬыттан терут культурабыт неиуе еркен ейун сайыннаран, сахалыы
кутун-сурун эргитэн, тобулла^ас толкуйун, уус-уран хомо^ой тылын, сахалыы сиэргэ-майгыга
иитиини сурун толук оиостобут, сахалыы тыыииа уерэтэбит. Норуот тылынан уус уран
айымньытыттан 050 тереебут норуотун былыргытын, кини угэстэрин, сиэрин-туомун, кутун-сурун.
итэ^элин, айыытын-алгыЬын, таабырыннарын, чабыр^ахтарын, ес хоЬооннорун, остуоруйатын,
оЬуохайын, олоихотун тустарынан ейдебулу ылар. Тереебут дойдутун норуотун культуратын таба
керерге уерэнэр, киниэхэ суду тапталы иитэр. Ийэ тылын эгэлгэтин этигэр -хааныгар ииэринэн,
дууЬатыгар ылына улааппыт 050. уус-уран тыла эрэ сайдарыгар муиурдаммакка, сиэр-майгы
еттунэн иитиилээх, учугэй куЬа^ан еруттэри сыаналыыр, анааран керер, ыраа^ы толкуйдуур,
60Л50МТ0Л00Х, кэтээн керер дьо^урдаах, тулалыыр айыл^атын, эйгэтин убаастыыр киЬи буола
улаатар.
Ол курдук о^олорбутугар олоихону билиЬиннэрэн, бол^омтотугар киллэрэн, доло^ойугар
тохтотон тереебут тыл кеметунэн иитиигэ туЬуламмыт «Кунчээн» уЬуйааммытыгар ыытыллыбыт
улэни кылгастык сырдатыахпын ба^арабын. Бастатан туран о^олорбутугар анаан саиа детсадпытын
сахалыы дизайннаах гына оиоттордубут. О^ону тулалыыр эйгэтэ сахалыы тыыннаах буоллун диэн.
Онно музыкальнай залбытыгар уоттаах куестээх Аал Луук мае. олоихолоон о^онньор, Дьулуруйар
Ньургун Боотур олонхоттон уруЬуйдар бааллар. Сахалыы бала^аннаах хостоохпут онно кемулуек
оЬохтон са^алаан наара ороннор. тегурук остуол, олоппостор. олоихо куу кулалара, сахалыы балаган
макеттара, о^олор бэйэлэрэ кэтэр аттара, ону таЬынан ебугэлэрбит туттар тэриллэрэ, иЬиттэрэ -
хомуостара бааллар. О^олорбут бу хоско киирэн сахалыы остуоруйалары, олоихону истэллэр араас
бэсиэдэлэри. кэтээн керуулэри. оонньуулары ыытабыт. Оонньуу неиуе о^олор олоихо геройдарын.
туттар тэриллэрин, иЬиттэрин. оонньуурдарын билеэллэр. Бэйэлэрэ тутан-хабан оонньоон сурдээ^ин
интириэЬиргииллэр, элбэ^и билэллэр. Нэдиэлэ^э биир кун (хас чэппиэр ахсын) саха кунун
олохтообуппут 10-ча сыл буолла. Бу кун о^олор бары сахалыы таиас таиналлар. ебугэлэрбит
оонньууларын оонньууллар. сахалыы ас аЬыыллар. анал дьарыктар аралдьытыылар буолаллар. Хас
ый аайы региональнай программабытыгар оло^уран былааммытыгар олоихону уерэтиини
киллэрэбит: ол курдук балаган ыйа - Улуу Суорун ыйа: билсиЬии - 050 саада. О^олорго детсад
дизайнын. Саха хоЬун кердер^у. тереппуттэргэ олоихо педагогикатын туЬунан бэсиэдэ. Алтынньы -
Хотой Айыы ыйа Тема: Олоихо дойдутугар айан. Олоихо диэн тугуй? Олоихоттон быЬа
тардыылары истин. Кинигэлэри керуу. Сэтинньи - Байанай ыйа Тема: Аан дойду айыллыыта.
ОлоихоЬуттар. П.А.Ойууунускай «Дьулуруйар Ньургун Боотур» олоихотун о5олорго билиЬиннэрии.
Библиотека^а сылдьыы. Айыл^аны уруЬуйдааЬын. Байанай киэЬээтэ уолаттарга. а^аларга
аралдьытыы. Ахсынньы - остуоруйа ыйа. Тема: Олоихо олук хоЬооннорун уерэтии. олоихо ырыата
тойуга. Куукула театра. Сахалыы хамсаныылаах онньуулар. Быыстапка. Тохсунньу - Таиха ыйа -
темата: Олоихо ус дойдута. халлаан куйаара. сирдээ^и олох дьаЬах. Саха угэстэрэ. Таиха киэЬээ
аралдьытыы. ТаабырыннаЬыы остуоруйалаЬыы. Сиэр майгы тематыгар бэсиэдэ. Олунньу - Одун

39